In het kader van de actieweek ’Echt niet vandaag’ stond dinsdag de Bl@ckmail Escaperoom bus voor de ingang van Bibliotheek Hoogeveen. Een omgebouwd politiebusje waar kinderen van het Wolfsbos ICT Lyceum weerbaarder werden gemaakt tegen cybercrime en sextortion.
Een groepje van vier leerlingen wordt door twee agenten de Bl@ckmail Escaperoom ingestuurd. De deuren gaan dicht, de timer wordt gestart en al snel hoor geroezemoes vanuit de bus. “Ze moeten er voor zorgen dat een naaktfoto van een meisje niet online wordt verspreid”, legt jeugdagent Tessa Vierkant uit. “Binnen 15 minuten moeten ze door samen te werken puzzels oplossen. Met de hints die ze onderweg krijgen, verzamelen ze vier codes. Voeren ze die goed in, dan stopt de tijd en kan de hacker de foto’s niet publiceren.”
Met nog 2 minuten en 38 seconde op de klok is dit het groepje van Albert (13) en Djoni (13) gelukt om de hacker te stoppen. “Het was spannend, maar wel op de leuke manier spannend”, vertelt Djoni.” “Je voelde de tijdsdruk”, voegt Albert er aan toe. “Je wilt het zo snel mogelijk klaar hebben, maar het ook goed doen.” Juist die tijdsdruk is volgens Vierkant opzettelijk, omdat ze zo ook ervaren hoeveel spanning dit met zich mee kan brengen.
Wat de politie steeds vaker ziet
Het onderwerp sextortion ziet digitaal wijkagent Boaz Holtrop vaak voorkomen. “Jongeren hebben bijvoorbeeld via TikTok, Telegram of Snapchat contact met een onbekende. Die vragen om een intieme foto en gebruiken die vervolgens om geld af te persen. Moet je nagaan, dit zijn alleen de gevallen die wij zien. Lang niet elke jongere meldt het, want die drempel is vaak best hoog.”
Die schaamte merken de agenten ook vandaag terug. “Als ik bijvoorbeeld vraag met wie ze dit bespreekbaar zouden maken als het hen over komt, dan zeggen de jongeren ‘Naaktfoto’s? Dat ga ik echt niet aan m’n ouders vertellen’, vertelt Vierkant. “Het is toch beschamend als het jou gebeurt, maar jij kiest er ook niet voor om afgeperst te worden.”
De politie verwijst dan ook naar de site helpwanted.nl. Hier kun je terecht voor hulp en advies bij online problemen, zoals een nepprofiel, online shaming, cyberpesten, een gehackt account, ongewenste seksuele benadering, cyberstalking, foto’s of video’s die zonder toestemming online zijn geplaatst, het verspreiden van persoonsgegevens (doxing), sextortion en pesten in online games. Verder krijgen de jongeren na afloop van de escaperoom ook nog een voorlichting van SVW over cybercrime.
Wat als het jou overkomt?
De middag heeft de leerlingen nieuwe inzichten gebracht. Djoni heeft daarom een duidelijke tip voor andere jongeren: “ook als je iemand hartstikke goed vertrouwt, stuur niet van die linke foto’s naar mensen. Je weet nooit wat er gebeurt als het uitgaat of als de vriendschap eindigt”. De agenten sluiten zich daarbij aan. “Is het je overkomen, maak het bespreekbaar”, zegt Holtrop. “Je bent niet de enige. Veel mensen krijgen hier, in welke vorm dan ook, helaas mee te maken.” Vierkant vult hierop aan: “bescherm jezelf online en weet waar je terecht kunt”.
Mirthe Anthonisse
7 oktober 2026
Foto 1: Het groepje van Albert (tweede van links) en Djoni (derde van links) begint aan de escaperoom. © André Weima